 |
Sau nhiều tuần gián đoạn, Mỹ và Iran đã nối lại các cuộc tiếp xúc ngoại giao bên lề Tuần lễ Cấp cao của Đại hội đồng Liên Hợp Quốc khóa 81 tại New York, trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump vừa cảnh báo Iran có thể phải đối mặt với một cuộc đối đầu nghiêm trọng hơn nếu không đạt được thỏa thuận.
Trang tin Reporter của Nga dẫn nguồn từ hãng tin Anh Reuters cho biết, các cuộc đàm phán vẫn đang được tiến hành và nhà lãnh đạo Mỹ nói ông tin một thỏa thuận cuối cùng có thể đạt được, nhưng giới quan sát cho rằng, khoảng cách giữa Mỹ và Iran vẫn còn rất lớn.
Một trong những vấn đề trung tâm là tình trạng eo biển Hormuz, tuyến hàng hải chiến lược kết nối Vịnh Ba Tư với Vịnh Oman.
Iran hiện yêu cầu Mỹ giảm sức ép quân sự và dỡ bỏ phong tỏa các cảng của nước này để đổi lấy việc mở lại tuyến hàng hải huyết mạch đối với giao thương thế giới nói chung và xuất khẩu dầu thô nói riêng.
Một quan chức cấp cao Iran nói rằng Iran có thể mở lại Hormuz trong vòng 7 ngày nếu Mỹ giảm áp lực quân sự và chấm dứt phong tỏa. Đề xuất của Iran đã được chuyển tới phía Mỹ thông qua các bên trung gian từ ngày 16/9.
Ngoài Hormuz, Iran còn đặt vấn đề giải phóng các tài sản Iran đang bị đóng băng và chấm dứt các hoạt động quân sự trên những mặt trận liên quan tới cuộc xung đột.
Theo Al Jazeera, những điều kiện này đã được phía Iran chuyển tới Mỹ trong quá trình đàm phán tại New York.
Ở chiều ngược lại, Mỹ tiếp tục đặt vấn đề chương trình hạt nhân Iran vào trung tâm của bất kỳ thỏa thuận nào.
Tổng thống Donald Trump nhiều lần khẳng định phía Mỹ không chấp nhận khả năng Iran sở hữu vũ khí hạt nhân, trong khi Iran muốn mọi thỏa thuận phải tính đến các lợi ích an ninh và kinh tế của mình.
Điều khiến các cuộc đàm phán lần này đặc biệt đáng chú ý là Hormuz đã trở thành một phần trực tiếp của bài toán ngoại giao.
Việc tuyến hàng hải này bị gián đoạn đã gây ảnh hưởng lớn tới xuất khẩu dầu khí và thị trường năng lượng toàn cầu. Một thỏa thuận về Hormuz vì thế có thể trở thành bước đầu tiên để khôi phục hoạt động thương mại và giảm áp lực kinh tế đối với cả khu vực.
