Xung đột Trung Đông khiến VN-Index rung lắc ngắn hạn nhưng sẽ sớm ổn định trở lại

Từ sáng 28/2/2026, căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông gia tăng mạnh khi Mỹ và Israel tiến hành các đợt không kích quy mô lớn nhằm vào Iran với mục tiêu thay đổi chế độ. Diễn biến này được cho là đã khiến lãnh tụ tối cao Ayatollah Khamenei (86 tuổi) cùng gần 40 quan chức cấp cao thiệt mạng. Ngay sau đó, Iran đã đáp trả bằng việc phóng tên lửa và máy bay không người lái nhằm vào Israel cũng như các căn cứ quân sự của Mỹ tại khu vực Trung Đông, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ xung đột lan rộng. Đáng chú ý, việc eo biển Hormuz, tuyến vận chuyển dầu mỏ quan trọng bậc nhất thế giới, bị phong tỏa có thể ảnh hưởng đáng kể đến nguồn cung năng lượng toàn cầu, qua đó tác động trực tiếp tới diễn biến giá dầu trong thời gian tới.

Ông Trần Hoàng Sơn - Giám đốc Chiến lược thị trường VPBankS.

Theo ông Trần Hoàng Sơn - Giám đốc Chiến lược thị trường VPBankS, xung đột tại Trung Đông có thể ảnh hưởng lớn đến nguồn cung và diễn biến giá dầu trong tuần tới. Đồng thời, xu hướng risk-off (tránh rủi ro) có thể khiến giá vàng tăng, các chỉ số chứng khoán toàn cầu giảm 1 - 2% hoặc hơn. Chỉ số VN-Index ít phản ứng trực tiếp thường dưới 1% trong những lần xung đột Trung Đông gần đây. Ngược lại, các nhóm ngành liên quan đến dầu khí, hóa chất thường hưởng lợi từ sự kiện này.

Theo VPBankS, mức độ điều chỉnh của thị trường Việt Nam được đánh giá không quá lớn và chủ yếu mang tính ngắn hạn. Lịch sử cho thấy các cú sốc địa chính trị tại Trung Đông thường chỉ tác động trong một vài phiên giao dịch trước khi thị trường ổn định trở lại. Nguyên nhân là nền kinh tế Việt Nam không phụ thuộc trực tiếp vào nguồn dầu từ Iran, do đó tác động chủ yếu đến từ yếu tố tâm lý và dòng vốn ngoại. Nếu căng thẳng không kéo dài hoặc nguồn cung dầu toàn cầu nhanh chóng được ổn định nhờ các động thái điều tiết từ OPEC, VN-Index nhiều khả năng sẽ sớm quay lại trạng thái tích lũy và tiếp tục xu hướng tăng trung hạn.

Trong bối cảnh này, dòng tiền trên thị trường có thể dịch chuyển sang những nhóm ngành hưởng lợi trực tiếp từ đà tăng của giá năng lượng. Dầu khí và năng lượng được xem là nhóm hưởng lợi rõ nét nhất. Các cổ phiếu như GAS, BSR, PVS, PVD, PVC, OIL hay PLX thường phản ứng tích cực khi giá dầu tăng, nhờ triển vọng cải thiện biên lợi nhuận và kỳ vọng thúc đẩy các dự án thượng nguồn cũng như hạ tầng khí. Đây có thể trở thành nhóm "điểm sáng" của thị trường, thậm chí đi ngược xu hướng chung trong giai đoạn biến động.

Bên cạnh đó, nhóm hóa chất, đặc biệt là các doanh nghiệp phân bón như DPM, DCM, BFC hay CSV, cũng có thể hưởng lợi gián tiếp khi giá nguyên liệu đầu vào tăng và kỳ vọng cải thiện biên lợi nhuận. Ngoài ra, cảng biển và logistics cũng được xem là nhóm tiềm năng nếu xung đột khiến các tuyến vận tải năng lượng thay đổi hoặc làm gia tăng nhu cầu vận chuyển. Một số cổ phiếu đáng chú ý trong nhóm này gồm GMD, PVT và HAH.

Ở chiều ngược lại, những ngành nhạy cảm với lạm phát và chi phí nhiên liệu như tiêu dùng, sản xuất hoặc vận tải đường bộ có thể chịu áp lực nhất định nếu giá xăng dầu trong nước tăng mạnh theo xu hướng giá dầu thế giới.

Nhìn chung, dù căng thẳng địa chính trị có thể khiến thị trường rung lắc trong ngắn hạn, triển vọng trung hạn của chứng khoán Việt Nam vẫn được đánh giá ổn định. Sự điều chỉnh, nếu xảy ra, nhiều khả năng sẽ chỉ mang tính kỹ thuật trước khi thị trường tìm lại điểm cân bằng và tiếp tục xu hướng tích lũy quanh vùng đỉnh lịch sử.