Mặt bằng lãi suất đang có những tín hiệu tích cực khi chi phí vốn có xu hướng giảm, trong khi thanh khoản hệ thống vẫn được điều tiết linh hoạt. Diễn biến này cho thấy chính sách tiền tệ đang hướng tới hỗ trợ tăng trưởng, đồng thời duy trì sự ổn định của thị trường tiền tệ.
OMO hút ròng, lãi suất vẫn giảm
Theo báo cáo chiến lược của MBS, từ ngày 10–14/8/2026, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) hút ròng 11,6 nghìn tỷ đồng qua kênh thị trường mở (OMO). Trong kỳ, có 38,3 nghìn tỷ đồng trúng thầu OMO với kỳ hạn 7–91 ngày, lãi suất 4,5%/năm, trong khi khối lượng đáo hạn trên kênh cho vay cầm cố giấy tờ có giá đạt 49,8 nghìn tỷ đồng. Qua đó, lượng OMO lưu hành trong hệ thống giảm xuống còn 185,7 nghìn tỷ đồng.
Nguồn: Báo cáo chiến lược của MBS
Đáng chú ý, động thái hút ròng không đi kèm với sự gia tăng căng thẳng trên thị trường tiền tệ. Lãi suất liên ngân hàng qua đêm giảm 61 điểm cơ bản, xuống 4,92%/năm; kỳ hạn 6 tháng giảm 55 điểm cơ bản, còn 5,25%/năm.
Diễn biến này cho thấy NHNN đang điều tiết thanh khoản theo diễn biến thực tế của thị trường. Thanh khoản ngắn hạn được duy trì ở mức phù hợp, trong khi lượng vốn dư thừa trên thị trường được kiểm soát.
Ở các kỳ hạn 1–6 tháng, lãi suất liên ngân hàng tăng nhẹ 20–21 điểm cơ bản, dao động 6,6%–8%/năm. Sự phân hóa giữa các kỳ hạn cho thấy nhu cầu vốn trung hạn của các ngân hàng vẫn hiện hữu, trong khi thanh khoản ngắn hạn vẫn được kiểm soát.
Cách thức điều hành của NHNN đang dần tác động đến mặt bằng lãi suất tại các ngân hàng thương mại. Khi thanh khoản được duy trì ổn định, áp lực chi phí vốn được giảm bớt, tạo điều kiện để các ngân hàng cân đối và điều chỉnh lãi suất huy động, cho vay phù hợp hơn.
Lãi suất giảm, tín dụng lan tỏa
Ngày 17/8, trên thị trường huy động ghi nhận một số ngân hàng như Nam A Bank, LPBank và VCBNeo đã có động thái điều chỉnh giảm lãi suất tiền gửi trực tuyến. Đáng chú ý, VCBNeo giảm tới 0,8%/năm ở một số kỳ hạn từ 12–60 tháng.
Mức giảm phổ biến khoảng 0,1%–0,8%/năm, tập trung ở các kỳ hạn tiền gửi trực tuyến từ 6 tháng trở lên, trong khi lãi suất ngắn hạn dưới 6 tháng tại nhiều ngân hàng tương đối ổn định.
Nhóm 4 ngân hàng thương mại có vốn nhà nước gồm Agribank, BIDV, Vietcombank và VietinBank tiếp tục duy trì mặt bằng lãi suất huy động ở mức thấp. Mặt bằng lãi suất của nhóm này góp phần tạo điểm neo cho thị trường, trong bối cảnh các ngân hàng vừa phải đáp ứng nhu cầu vốn tăng lên, vừa kiểm soát chi phí đầu vào.
Xu hướng điều chỉnh lãi suất huy động nếu tiếp tục được duy trì sẽ tạo thêm dư địa cho các ngân hàng giảm chi phí vốn. Đây cũng là một trong những điều kiện để mặt bằng lãi suất cho vay có thể tiếp tục được điều chỉnh theo hướng hỗ trợ doanh nghiệp và nền kinh tế.
Thực tế, đến nay, nhiều ngân hàng thương mại đã công bố giảm lãi suất cho vay hoặc triển khai các gói tín dụng ưu đãi sau cuộc làm việc giữa Thủ tướng Chính phủ, NHNN và hệ thống tổ chức tín dụng. Trong đó, nhóm Big4 triển khai gói tín dụng 220.000 tỷ đồng dành cho doanh nghiệp và các động lực tăng trưởng kinh tế.
Các chương trình tín dụng tập trung vào những lĩnh vực có khả năng tạo động lực cho tăng trưởng như doanh nghiệp nhỏ và vừa, nông nghiệp, xuất khẩu, công nghệ cao, kinh tế xanh và khách hàng cá nhân. Điều này cho thấy định hướng giảm chi phí vốn đang được chuyển hóa thành các chính sách tín dụng cụ thể, thay vì chỉ dừng ở thông điệp điều hành.
Một nền tảng quan trọng hỗ trợ xu hướng này là nguồn tiền gửi tiếp tục tăng. Đến cuối tháng 6/2026, tiền gửi dân cư tại hệ thống ngân hàng đã vượt 11 triệu tỷ đồng, tăng 7,1% so với cuối năm 2025.
Nguồn tiền gửi ổn định giúp các ngân hàng có thêm dư địa cân đối nguồn vốn và triển khai các chương trình giảm lãi suất cho vay, đặc biệt tại những ngân hàng có tỷ lệ CASA cao và chi phí vốn thấp.
Trong bối cảnh nền kinh tế hướng tới tốc độ tăng trưởng cao, hiệu quả của việc giảm chi phí vốn không chỉ nằm ở mức lãi suất thấp, mà còn ở khả năng đưa dòng vốn đến đúng những khu vực có sức hấp thụ và tạo ra giá trị gia tăng.
Theo đó, điều hành chính sách tiền tệ đang đặt ra yêu cầu kép: Duy trì mặt bằng lãi suất hợp lý, đồng thời định hướng tín dụng vào những lĩnh vực có khả năng tạo sức lan tỏa cho nền kinh tế. Cách tiếp cận này giúp hỗ trợ tăng trưởng mà vẫn hạn chế nguy cơ dòng vốn chảy vào những khu vực kém hiệu quả.
Nếu xu hướng giảm chi phí vốn được duy trì, tác động có thể từng bước lan tỏa sang chi phí tài chính của doanh nghiệp, sức mua và hoạt động đầu tư. Tuy nhiên, mức độ lan tỏa vẫn phụ thuộc đáng kể vào khả năng hấp thụ vốn của doanh nghiệp và hộ kinh doanh, cũng như diễn biến hoạt động sản xuất, kinh doanh trong những tháng cuối năm.
