Thanh Hóa: Doanh nghiệp khai thác khoáng sản cần nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật thuế
Theo số liệu mới nhất từ Thuế tỉnh Thanh Hóa, trong năm 2024, hoạt động khai thác tài nguyên khoáng sản trên địa bàn tỉnh tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong đóng góp ngân sách Nhà nước (NSNN), với tổng số nộp đạt gần 1.894,8 tỷ đồng. Trong đó, thuế tài nguyên chiếm hơn 719,7 tỷ đồng, thuế giá trị gia tăng hơn 552,8 tỷ đồng, thuế thu nhập doanh nghiệp hơn 192,6 tỷ đồng, phí bảo vệ môi trường là 194,3 tỷ đồng, 69,2 tỷ đồng từ tiền cấp quyền khai thác khoáng sản.
Doanh nghiệp khai thác khoáng sản cần nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật thuế. Ảnh: P.V
Nguồn thu lớn nhưng nhiều rủi ro tiềm ẩn
Với 306 doanh nghiệp hoạt động khai thác khoáng sản đang được cấp phép và thực hiện sản xuất kinh doanh, đây là lĩnh vực mang lại nguồn thu ổn định, chiếm tỷ lệ cao trong tổng thu NSNN của tỉnh Thanh Hóa. Tuy nhiên, đằng sau những con số ấn tượng đó vẫn còn nhiều tồn tại đáng lo ngại trong công tác quản lý thuế và chấp hành nghĩa vụ tài chính của một bộ phận doanh nghiệp.
Trên thực tế, tình trạng doanh nghiệp kê khai không đúng, không đầy đủ sản lượng khai thác, hoặc khai báo sai chủng loại tài nguyên, không kịp thời trong nộp hồ sơ thuế vẫn đang diễn ra khá phổ biến. Một số doanh nghiệp cố tình kê khai giá tính thuế thấp hơn giá bán thực tế, không tuân thủ đúng quy định tại Quyết định số 18/2023/QĐ-UBND của UBND tỉnh về kê khai giá hàng hóa, dịch vụ đặc thù.
Không những vậy, nhiều doanh nghiệp còn không thực hiện niêm yết giá theo quy định, gây khó khăn cho công tác giám sát, đánh giá thuế khoáng sản thực thu. Những hành vi này không chỉ gây thất thoát NSNN, mà còn làm xói mòn niềm tin xã hội vào sự công bằng, minh bạch trong thực hiện nghĩa vụ tài chính, đồng thời ảnh hưởng nghiêm trọng tới môi trường đầu tư kinh doanh chung của tỉnh.
Lĩnh vực khai thác khoáng sản ở Thanh Hóa đã mang lại nguồn thuế lớn cho ngân sách Nhà nước. Ảnh: P.V
Theo lãnh đạo Thuế Thanh Hóa, nhằm kịp thời nhận diện khó khăn, tháo gỡ vướng mắc cho doanh nghiệp, mới đây Thuế tỉnh Thanh Hóa đã tổ chức hội nghị đối thoại với các doanh nghiệp đang hoạt động trong lĩnh vực khai thác khoáng sản trên địa bàn. Tại đây, đại diện ngành Thuế đã trình bày, phân tích rõ các quy định pháp luật liên quan đến thuế tài nguyên, hướng dẫn cụ thể quy trình kê khai, nộp thuế, xử lý sai sót cũng như cảnh báo những rủi ro doanh nghiệp có thể gặp phải khi vi phạm.
Nhiều doanh nghiệp đã thẳng thắn nêu ý kiến, đề cập những bất cập như khó xác định giá tính thuế đá vật liệu xây dựng thông thường; vướng mắc trong quyết toán thuế; khó khăn khi kê khai thuế thu nhập cá nhân cho lao động thời vụ không có chứng minh nhân dân để cấp mã số thuế...
Khai thác khoáng sản ở Thanh Hóa đã và đang mang lại nguồn thuế lớn cho ngân sách. Clip: P.V
Các câu hỏi, băn khoăn của doanh nghiệp đã được các phòng chuyên môn thuộc Thuế tỉnh Thanh Hóa trả lời đầy đủ, rõ ràng, với tinh thần trách nhiệm, cởi mở, đúng quy định pháp luật. Qua đó, góp phần nâng cao nhận thức, tạo đồng thuận trong thực hiện chính sách thuế và giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong việc tổ chức hoạt động sản xuất, kinh doanh đúng pháp luật.
Cần có giải pháp đồng bộ nhằm nâng cao hiệu quả quản lý thuế
Từ thực tế và những nội dung được phân tích tại hội nghị, ngành Thuế Thanh Hóa đã đề ra hàng loạt giải pháp đồng bộ nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý thuế đối với hoạt động khai thác khoáng sản:
Trước hết, yêu cầu các doanh nghiệp phải nêu cao tinh thần tự giác, thượng tôn pháp luật, chấp hành nghiêm túc các quy định của pháp luật về thuế, phí, lệ phí. Việc nộp thuế đúng, đủ không chỉ là nghĩa vụ pháp lý, mà còn thể hiện trách nhiệm xã hội và đóng góp tích cực vào sự phát triển bền vững của địa phương.
Thứ hai, ngành Thuế tỉnh sẽ tiếp tục đổi mới phương pháp quản lý, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, số hóa toàn bộ quy trình nghiệp vụ, đảm bảo công khai, minh bạch và hạn chế tối đa sai sót. Đặc biệt, các doanh nghiệp trong lĩnh vực khoáng sản, vốn có rủi ro cao và dễ thất thu cần được giám sát chặt chẽ hơn thông qua kết nối dữ liệu giữa các sở, ngành.
Các cơ quan chức năng tỉnh Thanh Hóa cần phối hợp chặt chẽ, quản lý từng khâu, tránh bỏ lọt, tạo khe hở cho gian lận thuế. Ảnh: P.V
Thứ ba, đề nghị các cơ quan như Sở Tài nguyên và Môi trường, Sở Công Thương, Sở Tài chính, Công an tỉnh… tăng cường phối hợp với ngành Thuế, chia sẻ thông tin từ cấp phép, sản lượng khai thác, vận chuyển, tiêu thụ khoáng sản. Tránh tình trạng “quản lý từng khâu nhưng bỏ lọt tổng thể”, tạo kẽ hở cho gian lận.
Cuối cùng, cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến chính sách pháp luật thuế đến cộng đồng doanh nghiệp, đặc biệt là nội dung liên quan đến khai thác khoáng sản. Việc tuyên truyền cần được đổi mới về hình thức và nội dung, bảo đảm người nộp thuế hiểu đúng, làm đúng và tránh vi phạm không đáng có.
Hiện nay, công tác quản lý thuế trong lĩnh vực khai thác tài nguyên khoáng sản tại Thanh Hóa đang đứng trước những cơ hội và thách thức lớn. Việc tạo dựng môi trường tuân thủ tự nguyện, minh bạch và công bằng là nhiệm vụ không thể chậm trễ. Muốn vậy, cần sự đồng hành trách nhiệm của cả cơ quan quản lý lẫn cộng đồng doanh nghiệp để nguồn lực từ tài nguyên trở thành bệ đỡ thực sự cho phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh trong dài hạn.