 |
| Việt Nam chuyển dịch sang sử dụng năng lượng xanh, giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch. |
Việc mở rộng sử dụng nhiên liệu sinh học không phải là chủ trương mới.
Từ năm 2012, Chính phủ đã ban hành lộ trình phối trộn nhiên liệu sinh học với nhiên liệu truyền thống nhằm từng bước thay thế xăng khoáng bằng các loại nhiên liệu thân thiện hơn với môi trường. Theo lộ trình này, xăng E5 được triển khai trước, còn xăng E10 được định hướng áp dụng ở giai đoạn tiếp theo khi điều kiện thị trường và hạ tầng đáp ứng yêu cầu.
Từ năm 2018, xăng E5 đã được triển khai trên toàn quốc. Sau nhiều năm vận hành, loại nhiên liệu này từng bước hình thành nền tảng về hệ thống phân phối, công nghệ phối trộn, nguồn cung ethanol và thói quen tiêu dùng trên thị trường. Đây được xem là tiền đề quan trọng để Việt Nam tiếp tục chuyển đổi sang xăng E10 trong giai đoạn tiếp theo. Sau hơn một thập kỷ chuẩn bị về cơ chế chính sách, nguồn nguyên liệu và hạ tầng kỹ thuật, lộ trình triển khai E10 được thúc đẩy mạnh hơn trong giai đoạn 2025 - 2026.
Ngày 7/11/2025, Bộ Công Thương ban hành Thông tư số 50/2025/TT-BCT quy định từ ngày 1/6/2026, xăng không chì phải được phối trộn thành xăng E10 để sử dụng trên toàn quốc. Quy định này được xem là dấu mốc quan trọng trong quá trình mở rộng sử dụng nhiên liệu sinh học tại Việt Nam.
Tiếp đó, ngày 25/11/2025, Văn phòng Chính phủ ban hành Công văn số 11520/VPCP-CN truyền đạt ý kiến chỉ đạo của Phó Thủ tướng Chính phủ về việc đẩy mạnh sản xuất, phối trộn, phân phối và sử dụng nhiên liệu sinh học. Theo đó, Bộ Công Thương được giao rà soát nguồn cung ethanol, năng lực phối trộn, cơ chế kiểm soát chất lượng cũng như các giải pháp để triển khai đồng bộ xăng E10 trên phạm vi cả nước.
Liên tiếp sau đó, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ tiếp tục ban hành nhiều văn bản chỉ đạo nhằm thúc đẩy lộ trình phát triển nhiên liệu sinh học trong bối cảnh Việt Nam đẩy mạnh chuyển dịch năng lượng xanh và cam kết giảm phát thải ròng.
Theo các chuyên gia năng lượng, việc mở rộng sử dụng xăng E10 mang lại nhiều lợi ích cả về môi trường lẫn an ninh năng lượng. Trong đó, việc tăng tỷ lệ ethanol sinh học trong nhiên liệu giúp giảm lượng khí thải phát sinh trong quá trình sử dụng, góp phần giảm phát thải khí nhà kính và cải thiện chất lượng môi trường.
Bên cạnh yếu tố môi trường, xăng E10 còn được kỳ vọng góp phần đa dạng hóa nguồn nhiên liệu, giảm phụ thuộc vào xăng khoáng nhập khẩu và tăng khả năng chủ động về năng lượng trong dài hạn. Trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu còn tiềm ẩn nhiều biến động do xung đột địa chính trị, biến động giá dầu và áp lực chuyển đổi xanh, việc phát triển nhiên liệu sinh học được xem là một trong những giải pháp hỗ trợ ổn định nguồn cung năng lượng quốc gia.
Các chuyên gia cho rằng, việc mở rộng sử dụng nhiên liệu sinh học cũng có thể tạo thêm động lực cho ngành sản xuất ethanol trong nước, thúc đẩy chuỗi liên kết từ nguyên liệu nông nghiệp đến chế biến và phân phối nhiên liệu. Để chuẩn bị cho lộ trình triển khai toàn quốc, từ ngày 1/8/2025, một số doanh nghiệp đầu mối lớn như Petrolimex và PVOIL đã triển khai thí điểm kinh doanh xăng E10 tại Hà Nội, TP.HCM và Hải Phòng.
Theo các doanh nghiệp, việc thí điểm nhằm đánh giá khả năng đáp ứng của hệ thống kho chứa, phối trộn, vận chuyển cũng như khả năng tiếp nhận của thị trường trước khi triển khai đồng bộ trên toàn quốc. Trên cơ sở kết quả thí điểm, các doanh nghiệp đầu mối đang tiếp tục đầu tư, nâng cấp hệ thống phối trộn, kho vận và mạng lưới phân phối để bảo đảm nguồn cung xăng E10 ổn định khi chính thức áp dụng từ ngày 1/6/2026.
Giới chuyên gia nhận định, để lộ trình E10 đạt hiệu quả, ngoài yếu tố hạ tầng và nguồn cung, công tác truyền thông và tạo sự đồng thuận của người tiêu dùng cũng đóng vai trò quan trọng. Thực tế từ quá trình triển khai xăng E5 cho thấy việc minh bạch thông tin về chất lượng nhiên liệu, khả năng tương thích với động cơ và hiệu quả sử dụng sẽ góp phần tạo niềm tin cho thị trường.
Trong xu hướng chuyển đổi năng lượng toàn cầu, việc mở rộng sử dụng xăng E10 được xem là bước đi tiếp theo của Việt Nam nhằm thúc đẩy phát triển bền vững, giảm phát thải và nâng cao khả năng tự chủ năng lượng. Sau nhiều năm chuẩn bị về chính sách, hạ tầng và nguồn cung, lộ trình triển khai xăng E10 đang bước vào giai đoạn thực thi trên quy mô toàn quốc.
