Lần đầu từ Thế chiến 2, Mỹ tính thuê Nhật - Hàn đóng thêm tàu chiến vì thiếu hụt

Hải quân Mỹ cần tàu gấp

Động thái này được đưa ra cùng với một nghiên cứu khả thi trị giá 1,85 tỉ USD, nằm trong dự thảo ngân sách năm 2027, báo South China Morning Post đưa tin ngày 28-4.

Cụ thể, nghiên cứu sẽ tập trung đánh giá khả năng áp dụng hoặc đồng sản xuất các thiết kế tiên tiến như tàu khu trục lớp Mogami của Nhật Bản và lớp Daegu của Hàn Quốc, nhằm bổ sung cho các dây chuyền đóng tàu đang quá tải của Hải quân Mỹ.

Nếu được triển khai, đây sẽ là lần đầu tiên kể từ sau Thế chiến 2 Washington mua tàu chiến mặt nước cỡ lớn từ đối tác nước ngoài.

Kế hoạch được thúc đẩy trong bối cảnh chính quyền của Tổng thống Trump bày tỏ sự không hài lòng với tình trạng chậm tiến độ, thiếu hụt lao động và chi phí đội lên trong ngành công nghiệp quốc phòng nội địa.

Các thiết kế từ Nhật Bản và Hàn Quốc được đánh giá có lợi thế về chi phí và thời gian. Tàu khu trục lớp Mogami sở hữu thân tàu tàng hình có lượng giãn nước 5.500 tấn với mức độ tự động hóa cao, với chi phí khoảng 500 triệu USD và thời gian hoàn thiện chỉ khoảng hai năm.

Trong khi đó, lớp Daegu nhỏ hơn, khoảng 3.600 tấn, sử dụng hệ thống động lực giảm tiếng ồn. Cả hai đều tích hợp các hệ thống theo tiêu chuẩn Mỹ như bệ phóng thẳng đứng MK-41.

Ngược lại, chương trình tàu khu trục lớp Constellation của Hải quân Mỹ - vốn dựa trên thiết kế Ý - đã gặp nhiều trục trặc do yêu cầu điều chỉnh thiết kế và thiếu lao động, dẫn đến chậm tiến độ ít nhất ba năm, chi phí tăng mạnh với dự kiến tốn hơn 1 tỉ USD mỗi chiếc. Chương trình này cuối cùng đã bị hủy bỏ.

Giới chức Mỹ nhấn mạnh nhu cầu cấp bách trong việc tăng cường lực lượng hải quân. Ông Russ Vought, Giám đốc Văn phòng Quản lý và Ngân sách Nhà Trắng, cho biết Hải quân cần thêm tàu "ngay lập tức" và sẵn sàng tìm đến các xưởng đóng tàu ngoài nước nếu các nguồn truyền thống không đáp ứng được yêu cầu về chi phí và tiến độ.

Cựu Bộ trưởng Hải quân Mỹ John Phelan tiết lộ với USNI News rằng đã được "chỉ đạo xem xét khả năng" sử dụng tàu chiến từ Hàn Quốc và Nhật Bản vào tuần trước, chỉ một ngày trước khi ông bị cách chức.

Rào cản pháp lý

Tuy nhiên, kế hoạch này sẽ phải đối mặt với nhiều rào cản pháp lý và chính trị. Luật liên bang Mỹ hiện quy định tàu hải quân phải được đóng trong nước để bảo đảm an ninh và vấn đề việc làm.

Việc để nước ngoài tham gia sẽ đòi hỏi lệnh miễn trừ đặc biệt từ tổng thống và dự kiến sẽ vấp phải sự phản đối quyết liệt từ các doanh nghiệp đóng tàu, công đoàn lao động và các nghị sĩ đại diện cho các bang có ngành đóng tàu.

Các giải pháp được đề xuất để giảm bớt lo ngại bao gồm cho phép các nhà thầu quốc phòng Đông Á mua lại và nâng cấp các xưởng đóng tàu kém hiệu quả của Mỹ, đồng thời nhập khẩu công nghệ tự động hóa và phương thức quản lý tiên tiến để nâng cấp năng lực sản xuất trong nước.

Theo ông Ben Reynolds - phó trợ lý bộ trưởng hải quân phụ trách ngân sách, đây có thể là hướng đi giúp Washington vừa mở rộng năng lực đóng tàu, vừa duy trì lợi ích trong nước.