 |
| Chính phủ đang rốt ráo chỉ đạo tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng, kéo dài. Ảnh: internet |
Tạo nền tảng chính sách, từng bước khơi thông nguồn lực
Thời gian qua, với vai trò là cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo 751 của Chính phủ về tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng, kéo dài, Bộ Tài chính đã chủ động tham mưu, đề xuất và tổ chức triển khai nhiều giải pháp đồng bộ. Một trong những dấu ấn nổi bật là việc hình thành cơ sở dữ liệu quốc gia về các dự án tồn đọng, khó khăn, vướng mắc (Hệ thống 751), giúp nâng cao năng lực theo dõi, quản lý và điều hành trên phạm vi toàn quốc.
Hàng loạt cơ chế, chính sách cũng được các cấp, các ngành ban hành với tinh thần chủ động, kịp thời. Quốc hội đã thông qua các nghị quyết quan trọng; Chính phủ ban hành nhiều nghị quyết chuyên đề, công điện chỉ đạo và nghị định hướng dẫn nhằm tháo gỡ khó khăn trong các lĩnh vực trọng điểm như năng lượng, y tế, đô thị.
Việc tổ chức các hội nghị toàn quốc, các đoàn công tác trực tiếp tại địa phương đã góp phần xử lý nhiều dự án quy mô lớn, phức tạp tại Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Đồng Nai, Khánh Hòa, Quảng Ninh… Qua đó, nhiều vướng mắc về pháp lý, quy hoạch, thủ tục đầu tư từng bước được tháo gỡ.
Kết quả bước đầu cho thấy hiệu quả rõ nét. Chính phủ đã chỉ đạo xử lý hàng trăm dự án năng lượng, y tế và hàng nghìn dự án đất đai, góp phần đưa nguồn lực vào khai thác, sử dụng, hạn chế lãng phí và thúc đẩy tăng trưởng.
Theo số liệu của Bộ Tài chính, tính đến ngày 30/3/2025, cả nước có 4.489 dự án đất đai gặp khó khăn, vướng mắc với tổng diện tích khoảng 198.428,1 ha và tổng mức đầu tư hơn 3,35 triệu tỷ đồng. Trong đó, 1.022 dự án đã được các bộ, cơ quan trung ương và địa phương giải quyết theo thẩm quyền; 129 dự án được tháo gỡ thông qua các nghị quyết của Chính phủ; 1.814 dự án thuộc thẩm quyền địa phương đang được tập trung xử lý; 667 dự án dự kiến được tháo gỡ theo cơ chế mới.
Dù hơn 1.000 dự án đã được xử lý, các dự án còn lại đang tiếp tục được các bộ, ngành, địa phương tập trung rà soát, phân loại và triển khai các giải pháp tháo gỡ theo thẩm quyền. Những kết quả đạt được bước đầu cho thấy các giải pháp đã đi đúng hướng, tạo nền tảng quan trọng để tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách và đẩy nhanh tiến độ xử lý trong thời gian tới.
Hoàn thiện cơ chế đặc thù, tăng hiệu quả xử lý
Trên cơ sở tổng kết thực tiễn, mới đây, Bộ Chính trị đã ban hành Kết luận số 24-KL/TW về tiếp tục tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng kéo dài. Đây là cơ sở chính trị quan trọng để triển khai các giải pháp trong giai đoạn tiếp theo.
Theo đó, Bộ Chính trị cơ bản đồng ý với đề xuất của Đảng ủy Chính phủ, trong đó không xác định sẵn danh mục dự án mà chỉ xem xét đối với các dự án đã có kết luận thanh tra, kiểm tra hoặc bản án của tòa án, bảo đảm tính chặt chẽ và nhất quán trong xử lý.
Một điểm đáng chú ý là chủ trương cho phép xây dựng cơ chế, chính sách đặc thù để xử lý các sai phạm ngoài phạm vi các quy định hiện hành. Việc áp dụng cơ chế này phải tuân thủ nghiêm các nguyên tắc: không hợp pháp hóa sai phạm, không làm phát sinh sai phạm mới, có phương án khắc phục thiệt hại, bảo đảm nhà đầu tư thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính với Nhà nước, đồng thời không ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh và quyền lợi hợp pháp của các bên liên quan.
Đặc biệt, việc tháo gỡ khó khăn cho các dự án sẽ được thực hiện đồng thời với quá trình xử lý trách nhiệm theo các kết luận thanh tra, kiểm tra, bản án. Cách tiếp cận này góp phần bảo đảm sự hài hòa giữa yêu cầu thúc đẩy phát triển và giữ vững kỷ cương pháp luật.
Bộ Chính trị cũng yêu cầu tăng cường công tác kiểm tra, giám sát trong toàn bộ quá trình xử lý, kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý các sai phạm, không để phát sinh vấn đề mới.
Hiện nay, Bộ Tài chính đang khẩn trương xây dựng dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về giải pháp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng, kéo dài, đặc biệt là đối với khoảng 857 dự án chưa có cơ chế xử lý. Dự thảo này đồng thời được tích hợp vào nghị quyết chung về cơ chế, chính sách đặc thù xử lý vi phạm pháp luật về đất đai phát sinh trước khi Luật Đất đai năm 2024 có hiệu lực.
Việc hoàn thiện và ban hành kịp thời các cơ chế này được kỳ vọng sẽ tạo khuôn khổ pháp lý đồng bộ, khả thi, góp phần xử lý hiệu quả các dự án tồn đọng kéo dài.
Trong bối cảnh nền kinh tế đang cần những động lực tăng trưởng mạnh mẽ, việc khơi thông hàng triệu tỷ đồng vốn đang “đóng băng” trong các dự án không chỉ có ý nghĩa về mặt kinh tế, mà còn thể hiện rõ nét quyết tâm điều hành, cải cách thể chế và tổ chức thực thi chính sách.
Nếu được triển khai đồng bộ, quyết liệt và đúng nguyên tắc, quá trình tháo gỡ các dự án tồn đọng sẽ không chỉ dừng lại ở việc xử lý những vấn đề của quá khứ, mà còn góp phần định hình môi trường đầu tư minh bạch, ổn định và bền vững hơn cho giai đoạn phát triển tiếp theo.
