Sáng 27/8, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến hoàn thiện dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thương mại, Luật Cạnh tranh, Luật Quản lý ngoại thương, Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.
Đề nghị đánh giá tác động của khuyến mại trên nền tảng số
Trình bày tờ trình, Thứ trưởng Bộ Công Thương Trương Thanh Hoài cho biết, hiện tồn tại song song quy định cấm, điều kiện kinh doanh trong Luật Thương mại và Luật Đầu tư về hàng hóa, dịch vụ cấm kinh doanh, hạn chế kinh doanh và kinh doanh có điều kiện.
Thứ trưởng Bộ Công Thương Trương Thanh Hoài. Ảnh: quochoi.vn
Một số quy định của Luật Thương mại cũng chồng chéo với quy định của Bộ luật Dân sự; Luật Đấu giá tài sản.
Với Luật Cạnh tranh, theo ông Hoài, cũng xuất hiện một số khó khăn, vướng mắc liên quan đến 3 nội dung.
Cụ thể gồm vai trò trung gian, giúp sức, hỗ trợ thực hiện hành vi hạn chế cạnh tranh; các hành vi mới phát sinh trên thị trường; hoàn thiện một số quy định liên quan đến đồng bộ với quy trình xử phạt vi phạm hành chính.
Với Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, Chính phủ đề xuất xử lý nội dung giao thoa với pháp luật về bảo vệ dữ liệu cá nhân; xử lý kỹ thuật một số vấn đề liên quan đến sắp xếp, tổ chức bộ máy nhà nước.
Việc xây dựng dự thảo luật, theo ông Hoài, nhằm thể chế hóa đầy đủ chủ trương, chính sách của Đảng; tháo gỡ triệt để các khó khăn, vướng mắc có nguyên nhân từ pháp luật.
Đồng thời, cắt giảm tối đa thủ tục hành chính cho người dân, doanh nghiệp; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền.
Chính phủ đề nghị trình Quốc hội cho ý kiến và thông qua dự án luật tại kỳ họp thứ hai tới đây.
Nêu quan điểm của cơ quan thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cho biết với Luật Thương mại, Thường trực Ủy ban đề nghị đánh giá đầy đủ tác động đối với khuyến mại trên nền tảng số, phiếu mua hàng, điểm thưởng, giá và các hình thức khuyến mại xuyên biên giới.
Nội dung này, theo cơ quan thẩm tra, cần quy định rõ ràng, tránh cách hiểu khác nhau, làm phát sinh vướng mắc trong thực tiễn.
Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi. Ảnh: quochoi.vn
Với Luật Cạnh tranh, Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị tiếp tục hoàn thiện quy định về hành vi cạnh tranh không lành mạnh bị cấm bảo đảm hợp lý, khả thi, làm rõ mối quan hệ, nội hàm phạm vi hành vi áp dụng quy định giữa Luật Cạnh tranh và Luật Sở hữu trí tuệ.
Gian lận trong lĩnh vực điện, nước, xăng dầu rất tinh vi
Chủ nhiệm Phan Văn Mãi cũng đề nghị rà soát kỹ lưỡng Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, bảo đảm thống nhất với pháp luật về bảo vệ dữ liệu cá nhân và giao dịch điện tử; tăng cường nguyên tắc minh bạch và làm rõ trách nhiệm của tổ chức, cá nhân kinh doanh khi sử dụng thuật toán, giao diện hoặc phương thức tương tác có khả năng làm sai lệch lựa chọn của người tiêu dùng.
Về việc phân cấp nhiệm vụ bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng cho chính quyền địa phương, cơ quan thẩm tra đề nghị đánh giá kỹ lưỡng các điều kiện bảo đảm thực hiện, nhất là năng lực, nhân sự ở cấp xã.
Cùng với đó, theo Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính, cần phân định rõ thẩm quyền giữa trung ương và địa phương, bảo đảm cơ chế kiểm tra, giám sát và xử lý các vụ việc có phạm vi liên tỉnh, liên ngành hoặc quy mô lớn.
Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Nguyễn Thanh Hải. Ảnh: quochoi.vn
Góp ý, Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Nguyễn Thanh Hải cho biết, Luật Đo lường cũng được đề xuất sửa đổi, có sự liên kết và đồng bộ với Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.
Bà đề nghị thiết lập cơ chế bảo vệ người tiêu dùng khi kết quả đo bị sai lệch.
“Những hiện tượng gian lận tại cây xăng, gian lận trong đo lường công tơ điện, nước ảnh hưởng ngay tới túi tiền của người dân”, bà Hải nói.
Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường cũng đề cập đến vụ đại án liên quan đến quan trắc đo nồng độ ô nhiễm, hay nồng độ chất cấm trong thuốc bảo vệ thực vật còn lưu tồn trong thức ăn, thực phẩm...
Những vấn đề trên, theo bà Hải, đều ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe của người dân và quyền lợi người tiêu dùng.
Bà Hải nhận định, những gian lận này rất tinh vi bởi việc điều khiển máy móc, sửa đổi số liệu có thể được thực hiện từ xa, trên môi trường số, thông qua các phần mềm, thậm chí không phải ở trong nước.
Từ đây, bà đề nghị quy định rõ cơ chế bảo vệ người tiêu dùng khi kết quả đo bị sai lệch và đặc biệt là việc bồi thường cho người dân bị thiệt hại trong lĩnh vực thiết yếu như điện, nước, xăng dầu, viễn thông.
Nhấn mạnh “đây là mong mỏi của cử tri”, bà Hải đề nghị nghiên cứu và bổ sung cụ thể rõ hơn hoặc ở các văn bản hướng dẫn dưới luật.
Kết luận nội dung này, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên cho biết, Ủy ban Thường vụ Quốc hội thống nhất trình Quốc hội xem xét, cho ý kiến đối với dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 4 luật kinh tế tại kỳ họp thứ 2 vào tháng 10/2026.
Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị bổ sung báo cáo thuyết minh chi tiết, làm rõ cơ sở chính trị, pháp lý và thực tiễn của từng nội dung sửa đổi để bảo đảm tính khả thi.
